Tal og fyrstu orðin
Málskilningurinn fer oft á undan talinu: barnið skilur og les í umhverfið án þess endilega að geta tjáð sig skýrt strax, svo barn sem segir lítið getur skilið heilmikið. Fyrstu 18 til 30 mánuðina er talsverður breytileiki í orðaforða og setningamyndun barna. Grunnurinn er að tala og tala, svo barnið heyri, skynji og sjái. Lestu einfaldar bækur fyrir barnið og syngdu fyrir það og með því, til dæmis barnagælur eða vísur. Ef þú hefur áhyggjur af málþroska eða tali barnsins geturðu snúið þér til kennara barnsins eða rætt þær við hjúkrunarfræðing í heilsugæslunni.
Leiðir sem hjálpa dags daglega: lýstu með orðum því sem þú ert að gera hverju sinni (sjálftal) og því sem barnið er að gera (hliðartal). Endurtaktu orð sem barnið segir og bættu við orðum eða stuttri setningu (víkkun). Gefðu barninu tíma þegar það talar, þó að það skiljist ekki alltaf vel. Börnum finnst gaman að lesa sömu bækurnar aftur og aftur, og endurtekningin styrkir skilning þeirra. Við tveggja og hálfs árs aldur gerir hjúkrunarfræðingur í ung- og smábarnavernd skoðun og þroskamat, og foreldrum er velkomið að hafa samband við hjúkrunarfræðingana líka utan skipulagðra skoðana.
Tengdar leiðbeiningar
Opinberar heimildir
Síðast yfirfarið: 16. október 2026
Þessi leiðarvísir er almenn fræðsla, ekki ráðgjöf um þínar aðstæður. Reglur, kostnaður og frestir breytast — kannaðu opinberu heimildina áður en þú bregst við.
Vagga er upplýsinga- og skipulagsaðstoð. Hún kemur ekki í stað opinberrar stjórnsýslu, heilbrigðis-, lögfræði-, fjármála- eða læknisráðgjafar. Staðfestu alltaf fresti og kröfur hjá viðkomandi íslenskum stjórnvöldum eða sérfræðingum. Lesa meira →